{"id":1981,"date":"2023-02-27T18:18:13","date_gmt":"2023-02-27T17:18:13","guid":{"rendered":"http:\/\/swiatkudlatej.pl\/?p=1981"},"modified":"2023-02-27T18:26:21","modified_gmt":"2023-02-27T17:26:21","slug":"thai-cambodia-dzien-4","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/swiatkudlatej.pl\/?p=1981","title":{"rendered":"Thai-Cambodia – dzie\u0144 4"},"content":{"rendered":"\n

– Nie wiem dlaczego s\u0105dzi\u0142em, \u017ce sk\u00f3ra s\u0142onia jest inna w dotyku. My\u015bla\u0142em, \u017ce b\u0119dzie sucha i twarda, a jest zaskakuj\u0105co delikatna – Kapitan nie ukrywa zdziwienia jedn\u0105 r\u0119k\u0105 si\u0119gaj\u0105c do torby po kolejnego banana, a drug\u0105 trzymaj\u0105c na tr\u0105bie s\u0142onia. Smako\u0142ykami przyspieszamy nawi\u0105zanie przyja\u017ani z tymi kolosami. Bo jak inaczej okre\u015bli\u0107 zwierzaka, kt\u00f3rego waga dochodzi do kilku ton?

Sanktuarium s\u0142oni w Chiang Mai. Miejsce zas\u0142u\u017conej emerytury egzemplarzy, kt\u00f3re wcze\u015bniej mia\u0142y mniej szcz\u0119\u015bcia. Budtang od rana do wieczora ci\u0105gn\u0119\u0142a drewniane k\u0142ody tam, gdzie nie da\u0142y rady wjecha\u0107 maszyny. A Tangi nosi\u0142a turyst\u00f3w spragnionych w\u0105tpliwej atrakcji. Drugiej stukn\u0119\u0142a ju\u017c pi\u0119\u0107dziesi\u0105tka. Pierwsza ma kilka lat mniej. Ostatnie swoje lata sp\u0119dz\u0105 w d\u017cungli spaceruj\u0105c i k\u0105pi\u0105c si\u0119 w rzece rozpieszczane przez turyst\u00f3w i swoich opiekun\u00f3w, kt\u00f3rzy nie odst\u0119puj\u0105 ich dos\u0142ownie na krok. <\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a>
<\/figcaption><\/figure>
\"\"<\/a>
<\/figcaption><\/figure>
\"\"<\/a>
<\/figcaption><\/figure><\/div>
<\/div><\/div><\/div>\n\n\n\n

W okolicy jest ponad 100 sanktuari\u00f3w s\u0142oni! Wyb\u00f3r tego jednego to nie lada dylemat. Przeszukuj\u0105c relacje innych decydujemy si\u0119 na Majestic Elephant Project. Godzina jazdy autem z miasta. Przesiadka na pickupa i mozolna wspinaczka pod strom\u0105 g\u00f3rk\u0119. Ostatni odcinek na piechot\u0119, gdy ko\u0142a zaczynaj\u0105 bezsilnie boksowa\u0107 na mokro-rudym b\u0142ocie pokrywaj\u0105ce kamienie na naszej \u015bcie\u017cce. Dzie\u0144 nie jest upalny. Na szcz\u0119\u015bcie! Ale torba wypchana bananami i trzcin\u0105 cukrow\u0105 troch\u0119 wa\u017cy. Za zakr\u0119tem stoj\u0105 dwa olbrzymy, dla kt\u00f3rych d\u017awigamy te smako\u0142yki. Jeszcze leniwie skubi\u0105 traw\u0119, ale ju\u017c po chwili ich tr\u0105by bezb\u0142\u0119dnie wyczuwaj\u0105 nowo-nadchodz\u0105ce zapachy.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a>
<\/figcaption><\/figure>
\"\"<\/a>
<\/figcaption><\/figure>
\"\"<\/a>
<\/figcaption><\/figure><\/div>
<\/div><\/div><\/div>\n\n\n\n

– Wyjmij z torby banana i wyci\u0105gnij po prostu przed siebie stoj\u0105c w miejscu – instruuje przewodnik.
\u0141atwo m\u00f3wi\u0107. Gdy pi\u0119\u0107 i p\u00f3\u0142 tony zmierza w Twoim kierunku instynktownie cofasz si\u0119 i ju\u017c. Nawet gdy zmierza powoli. Tr\u0105ba owija si\u0119 wok\u00f3\u0142 banana i delikatnie go zabiera. Chwil\u0119 p\u00f3\u017aniej wraca w poszukiwaniu kolejnego. Jej czubek jest lekko wilgotny i ciekawski. Nie nale\u017cy zbyt d\u0142ugo gmera\u0107 w torbie. Z tak bliska \u0142atwo uwierzy\u0107, \u017ce tr\u0105ba jest wra\u017cliwym organem, kt\u00f3rym s\u0142o\u0144 mo\u017ce z \u0142atwo\u015bci\u0105 podnie\u015b\u0107 z ziemi pojedyncze \u017ad\u017ab\u0142o trawy, a zarazem pot\u0119\u017cnym narz\u0119dziem, kt\u00f3rym mo\u017ce w jednej chwili oderwa\u0107 ca\u0142\u0105 ga\u0142\u0105\u017a drzewa. Po chwili \u0142akomy zwierzak zabiera i trzyma w zwini\u0119tej tr\u0105bie nawet trzy banany jednocze\u015bnie, w tym czasie chrupi\u0105c jednostajnie trzcin\u0119, kt\u00f3r\u0105 poch\u0142on\u0105\u0142 minut\u0119 wcze\u015bniej.
– Nie st\u00f3j centralnie przed s\u0142oniem. Staraj si\u0119 by\u0107 nieco z boku. Maksymalny k\u0105t widzenia s\u0142onia to 45 stopni – przypominam sobie, gdy oko Budtang wodzi za mn\u0105. A raczej za trzyman\u0105 na ramieniu torbie, kt\u00f3ra robi si\u0119 coraz l\u017cejsza. Powieka zako\u0144czona d\u0142ugimi rz\u0119sami dostojnie mruga. Wpatruj\u0105c si\u0119 w nie zupe\u0142nie zapomnia\u0142am z kieszeni wyci\u0105gn\u0105\u0107 kamer\u0119, nie wspominaj\u0105c ju\u017c o aparacie w plecaku.<\/p>\n\n\n\n

We\u017a na spacer s\u0142onika, no we\u017a!<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Jaki\u015b czas p\u00f3\u017aniej rozpoczynamy spacer. Wi\u0119cej w nim przystank\u00f3w ni\u017c wykonanych krok\u00f3w, bo s\u0142onie zatrzymuj\u0105 si\u0119 cz\u0119sto. Albo nieruchomiej\u0105 na moment uwa\u017cnie nas\u0142uchuj\u0105c, albo kontynuuj\u0105 posi\u0142ek same wybieraj\u0105c to, na co maj\u0105 ochot\u0119. W tym celu oplataj\u0105 wok\u00f3\u0142 wybranych ga\u0142\u0119zi tr\u0105b\u0119 i zsuwaj\u0105c w d\u00f3\u0142 obrywaj\u0105c z niej wszystkie li\u015bcie. Sporadycznie zatrzymuj\u0105 si\u0119, by stop\u0105 rozkopa\u0107 ziemi\u0119 i obsypa\u0107 sobie ni\u0105 grzbiet, aby chroni\u0107 sk\u00f3r\u0119 przed s\u0142o\u0144cem. Opiekunowie wspinaj\u0105 si\u0119 na strome zbocza naszej \u015bcie\u017cki, no\u017cami przypominaj\u0105cymi maczety \u015bcinaj\u0105 ca\u0142e ga\u0142\u0119zie i wr\u0119czaj\u0105 s\u0142oniom. A te u\u017cywaj\u0105 ich najpierw jak miote\u0142ki do walki z muchami, a potem do jedzenia.<\/p>\n\n\n\n

Pad Thai – szybka lekcja gotowania.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

W wiacie nad rzek\u0105 lekcja gotowania Pad Thaia. Na gor\u0105c\u0105 patelni\u0119 z olejem najpierw wrzucamy tofu ca\u0142y czas mieszaj\u0105c. Nie chcemy przecie\u017c przypalonego dania. Po chwili do niego wbijamy surowe jajka. Dot\u0105d s\u0105dzi\u0142am, \u017ce to si\u0119 robi dopiero pod koniec, m\u00f3j b\u0142\u0105d! Gdy si\u0119 zetn\u0105, dorzucamy do tej kombinacji suchy makaron i delikatnie podlewamy wod\u0105. Dodajemy kilka nowych kropli dopiero jak poprzednia wilgotno\u015b\u0107 zostanie ca\u0142kowicie wch\u0142oni\u0119ta. Pozostaje jeszcze tylko doda\u0107 orzeszki, sos, dorzuci\u0107 kie\u0142ki fasoli mung, marchewk\u0119 oraz szczypiorek i danie gotowe!<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a>
<\/figcaption><\/figure>
\"\"<\/a>
<\/figcaption><\/figure>
\"\"<\/a>
<\/figcaption><\/figure><\/div>
<\/div><\/div><\/div>\n\n\n\n

Teraz pora przygotowa\u0107 posi\u0142ek dla s\u0142oni. Gotowany ry\u017c, troch\u0119 mikroelement\u00f3w w postaci soli, tamaryndowiec z zesz\u0142orocznych zbior\u00f3w, kt\u00f3ry z br\u0105zowego zmieni\u0142 kolor na czarny, orzeszki, banany utarte z jakim\u015b korzeniem w gigantycznym mo\u017adzierzu nale\u017cy dobrze ugnie\u015b\u0107 i uformowa\u0107 z nich kule. Ka\u017cda wielko\u015bci pi\u0119\u015bci doros\u0142ego m\u0119\u017cczyzny. Kapitan pr\u00f3bowa\u0142 kombinowa\u0107 i robi\u0107 mniejsze, by mie\u0107 wi\u0119ksz\u0105 ilo\u015b\u0107 tych kulek mocy, roz\u015bmieszaj\u0105c tym samym naszego przewodnika do \u0142ez. Kulki by\u0142y przewidziane na deser. Daniem g\u0142\u00f3wnym by\u0142a trzcina cukrowa. To nieprawdopodobne, ale dwa ogromne kosze tych k\u0142\u0105czy zosta\u0142y schrupane w oka mgnieniu. Wiedzieli\u015bcie, \u017ce doros\u0142y s\u0142o\u0144 je 300 kg jedzenia i wypija 160 litr\u00f3w wody ka\u017cdego dnia? I \u017ce potrafi nie tylko \u015bwietnie p\u0142ywa\u0107, ale i nurkowa\u0107? Tangi zapomnia\u0142a kostiumu i zosta\u0142a na brzegu, ale Budtang pono\u0107 pobi\u0142a dzisiaj rekord w d\u0142ugo\u015bci swojej k\u0105pieli.<\/p>\n\n\n\n

Brunatno-szara woda zrobi\u0142a si\u0119 rdzawo-ruda w miejscu, gdzie postanowi\u0142a pola\u0107 sw\u00f3j grzbiet. Raz za razem zanurza\u0142a tr\u0105b\u0119 w rzece, zasysaj\u0105c wod\u0119 by zadzieraj\u0105c j\u0105 do g\u00f3ry zrobi\u0107 sobie prysznic. Pracowicie pomagali\u015bmy jej usun\u0105\u0107 nadmiar b\u0142ota wod\u0105 z wiaderek. Nagle ugi\u0119\u0142a przednie nogi i dos\u0142ownie stan\u0119\u0142a na g\u0142owie. Sporadycznie wynurza\u0142a czubek tr\u0105by by – niczym fajk\u0105 – zaczerpn\u0105\u0107 powietrza. Widz\u0105c jej mokr\u0105 sk\u00f3r\u0119 dopiero zauwa\u017cy\u0142am, \u017ce ma piegi na tr\u0105bie i uszach. Mie\u0107 sko\u0144czone 45 lat i nadal figle w g\u0142owie! Przewraca\u0142a si\u0119 niespiesznie z boku na bok, prezentuj\u0105c ka\u017cdorazowo jedn\u0105 nog\u0119, niczym s\u0142oni balet. Tworzy\u0142a mas\u0119 b\u0105bli skromnie nie zdradzaj\u0105c, czy ich \u017ar\u00f3d\u0142em jest tr\u0105ba, czy te\u017c drugi koniec s\u0142onia. M\u00f3c po prostu na ni\u0105 patrze\u0107 i podziwia\u0107 t\u0119 niekr\u0119powan\u0105 niczym rado\u015b\u0107 to niepowtarzalne do\u015bwiadczenie. Jeszcze tylko kr\u00f3tki rafting by wr\u00f3ci\u0107 do obozu, i to do\u015bwiadczenie to ju\u017c tylko mi\u0142e wspomnienie. Dobrze, \u017ce zachowa\u0142y si\u0119 zdj\u0119cia, by je co jaki\u015b czas od\u015bwie\u017ca\u0107 … Oby nast\u0119pne pokolenia te\u017c mog\u0142y tego do\u015bwiadczy\u0107, bo s\u0142onie nale\u017c\u0105 do zwierz\u0105t zagro\u017conych wygini\u0119ciem. G\u0142\u00f3wne zagro\u017cenie stanowi dla nich nikt inny tylko cz\u0142owiek. K\u0142usownicy poluj\u0105 na nie celem pozyskania cennej ko\u015bci s\u0142oniowej. Szacuje si\u0119, \u017ce z tego powodu dziennie ginie na ziemi oko\u0142o 100 tych majestatycznych zwierz\u0105t.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a>
<\/figcaption><\/figure>
\"\"<\/a>
<\/figcaption><\/figure>
\"\"<\/a>
<\/figcaption><\/figure><\/div>
<\/div><\/div><\/div>\n\n\n\n
Bul … bul … \ud83d\ude09<\/figcaption><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Mie\u0107 sko\u0144czone 45 lat i nadal figle w g\u0142owie! Przewraca\u0142a si\u0119 niespiesznie z boku na bok, prezentuj\u0105c ka\u017cdorazowo jedn\u0105 nog\u0119, niczym s\u0142oni balet. Tworzy\u0142a mas\u0119 b\u0105bli skromnie nie zdradzaj\u0105c, czy ich \u017ar\u00f3d\u0142em jest tr\u0105ba, czy te\u017c drugi koniec s\u0142onia.<\/p>\n\t\t

\n\t\t\tread<\/span><\/path><\/g><\/svg><\/a>\n\t\t<\/div>","protected":false},"author":1,"featured_media":1985,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"spay_email":""},"categories":[2,68],"tags":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/swiatkudlatej.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/WhatsApp-Image-2023-02-27-at-23.25.32.jpeg","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/swiatkudlatej.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1981"}],"collection":[{"href":"https:\/\/swiatkudlatej.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/swiatkudlatej.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/swiatkudlatej.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/swiatkudlatej.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1981"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/swiatkudlatej.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1981\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2027,"href":"https:\/\/swiatkudlatej.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1981\/revisions\/2027"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/swiatkudlatej.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1985"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/swiatkudlatej.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1981"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/swiatkudlatej.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1981"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/swiatkudlatej.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1981"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}